Dibunuh kerana pro-IM, Turki dan Qatar?

Oleh: ABDUL MUEIN ABADI 

SIAPA Jamal Kashoggi? Siapa bakal isteri beliau? Kenapa begitu dahsyat sekali pembunuhan yang dilakukan Arab Saudi ke atas beliau? Apa hubungan beliau dengan pesaing Arab Saudi iaitu gerakan Islamis Ikhwan Muslimin, Turki dan Qatar?

Nama Jamal Kashoggi tiba-tiba menggegarkan arena politik antarabangsa. Pada mulanya, lelaki Arab Saudi ini yang sepatutnya melangsungkan perkahwinannya tidak lama lagi telah diisytiharkan hilang selepas beliau pergi ke Kedutaan Arab Saudi di Istanbul, Turki untuk urusan persediaan perkahwinannya. Akhirnya kebenaran tidak dapat disembunyikan lagi: pihak Turki memiliki bukti bahawa beliau telah mati dibunuh dengan dikerat hidup-hidup, dipenggal dan anggota badannya direndam dalam asid untuk menghapuskan bukti pembunuhan dahsyat di Kedutaan Arab Saudi di Istanbul ini.

Jamal Kashoggi bukanlah sebarangan lelaki. Beliau sebenarnya pernah berkhidmat dengan agensi perisikan Arab Saudi selama lebih 20 tahun sebelum hari ini terkenal sebagai seorang penulis dan wartawan yang berpengaruh dan banyak mengkritik rejim monarki Arab Saudi yang diketuai oleh Raja Salman dan Putera Mohammed Bin Salman.

Beliau pernah berkhidmat di bawah Putera Turki al-Faisal, Putera Bandar al-Sultan dan arkitek badan perisikan Arab Saudi sendiri iaitu Brigadier-General Yousuf al Idrissi. Beliau pernah menulis laporan pada 1994 bahawa usaha Arab Saudi untuk menghapuskan pengaruh gerakan Islamis yang paling berkuasa di Mesir iaitu Ikhwan Muslimin adalah sia-sia.

Hubungan Jamal Kashoggi dengan gerakan Islamis Ikhwan Muslimin menjadi fokus utama yang mengakibatkan pembunuhan kejam ke atas beliau ini. Beliau pada asalnya menyertai jemaah Ikhwan Muslimin pada waktu muda sebelum berkhidmat dengan Kerajaan Arab Saudi.

Susulan pendirian beliau yang menentang tindakan Putera Mohammed Bin Salman seperti memerangi Yaman, memulau Qatar, dan rapat dengan Donald Trump, beliau telah bertindak nekad melarikan diri dari Arab Saudi pada September 2017. Jamal Kashoggi juga lantang mengkritik Israel dan sering menyeru para pemimpin Dunia Islam dan Arab khususnya agar berjuang menentang Israel. Pada 2 Oktober 2018, beliau telah ke Kedutaan Arab Saudi untuk urusan perkahwinannya – itulah hari terakhir beliau dilihat di khalayak ramai.

Adakah beliau dibunuh hanya semata-mata kerana ‘mengkritik Raja Salman dan Putera Mohammed Bin Salman’ atau dasar luar agresif Arab Saudi? Tidak, motif yang lebih kukuh adalah pada bakal isterinya dan juga perancangan Jamal Kashoggi sendiri.

Siapakah bakal isteri Jamal Kashoggi? Beliau ialah seorang wanita Turki bernama Hatice Cengiz. Siapakah Hatice Cengiz ini? Beliau ialah seorang diplomat dan merupakan anak perempuan kepada bekas penasihat Presiden Turki, Recep Tayyip Erdogan. Apakah perancangan Kashoggi? Beliau merancang untuk menubuhkan sebuah Pusat di Turki dengan bantuan dana Turki dan Qatar – dua negara yang pro-Ikhwan Muslimin dan pesaing kuat kepada dominasi Arab Saudi di Timur Tengah.

Hakikatnya, jika Putera Mohammed Bin Salman sekadar ingin membunuh Kashoggi, beliau boleh mengupah mana-mana pembunuh upahan untuk membunuh Kashoggi di jalanan Istanbul. 

Sebaliknya, beliau ingin menyoal-siasat Kashoggi terlebih dahulu dan mendapatkan pelbagai maklumat hubungan dan perancangan beliau. Tentu sahaja, perancangan Kashoggi untuk menubuhkan Pusat di Turki dengan dana Turki dan Qatar – yang masih dipulaukan oleh Arab Saudi – cukup mengancam rejim Mohammed Bin Salman.

Hal ini demikian kerana Kashoggi memiliki rangkaian yang cukup besar dan meluas di dalam mahu pun di luar Arab Saudi. Maka tidak menghairankan apabila Putera Mohammed Bin Salman mengutuskan pembantu beliau sendiri, iaitu Maher Abdulaziz Mutreb ke Istanbul untuk ‘menguruskan’ Kashoggi.

Rahsia ini bocor apabila seramai 15 orang ejen dari Arab Saudi – termasuk ahli patologi – dikesan terlibat hasil siasatan pihak berkuasa Turki. Malah, foto pembantu Putera Mohammed Bin Salman, iaitu Maher Abdulaziz Mutreb memasuki Kedutaan Arab Saudi beberapa jam sebelum ‘kehilangan’ Kashoggi juga telah didedahkan.

Kedutaan Arab Saudi yang pada mulanya mendakwa bahawa Kashoggi telah pun keluar beredar dari kedutaan di Istanbul selepas urusan beliau selesai akhirnya menukar kenyataan mereka. Terbaru, mereka mengakui bahawa Kashoggi telah ‘terbunuh’ dalam kedutaan.

Apa pula reaksi ‘polis dunia’ iaitu Amerika Syarikat yang kononnya memperjuangkan hak asasi manusia dan kebebasan bersuara para wartawan? Seperti diduga, Presiden Trump mengulangi kenyataan bahawa Arab Saudi ialah sahabat dan sekutu paling penting bagi Amerika Syarikat di Timur Tengah.

Pastinya, Arab Saudi dan Amerika Syarikat cukup gerun dengan perancangan Kashoggi yang boleh mengukuhkan pengaruh Ikhwan di Timur Tengah – apatah lagi dengan dukungan Turki dan Qatar di samping pengalaman beliau dalam perisikan Arab Saudi. Dari segi luaran, gerakan Ikhwan Muslimin hari ini semakin berpengaruh dalam politik negara sekutu Saudi iaitu Bahrain, Kuwait, dan Jordan serta turut memerintah di Maghribi, dan berpengaruh di Tunisia. Dari segi dalaman pula suara tentangan terhadap Raja Salman dan Putera Mohammed Bin Salman semakin jelas kedengaran. Begitulah bahayanya seorang lelaki bernama Jamal Kashoggi ini.

Semoga keadilan dapat ditegakkan dalam kes pembunuhan berprofil tinggi ini dan seluruh dunia Islam juga tidak wajar berdiam diri semata-mata kerana menjaga kepentingan dengan Arab Saudi dan Amerika Syarikat.

 

Penulis ialah Pensyarah Program Sains Politik Universiti Kebangsaan Malaysia (UKM)